Manastir Jošanica

Manastir Jošanica se nalazi u podnožju planine Crni vrh u ataru sela Jošanički Prnjavor, na teritoriji opštine Jagodina. Posvećen je Svetom Nikoli. O najranijiom istoriji manastira svedoči samo narodno predanje. Prema prvom osnovan je u drugoj polovini XIV veka u vreme kneza Lazara Hrebeljanovića, a prema drugom osnovala ga je u XV veku ili porodica Jakšić ili porodica Belmužević. Prvi put se pominje u turskom popisu 1521/22. godine. Osmanlije su ga krajem XVII veka spalile, ali je obnovljen 1786. godine zahvaljujući naporima jeromonaha Aksentija Teodorovića, sveštenika Jovana Popovića i knezova Dobrosava i Boška.


GALERIJA

Manastir Jošanica

Manastir je ponovo stradao jer je bio sedište glavnog štaba ustaničkog kapetana Koče Anđelkovića, u vreme Austrijsko-turskog rata 1788 - 1791. godine. Oštećenja je pretrpeo i tokom Prvog srpskog ustanka. Manastir Jošanica ponovo je imao veliki značaj i u Drugom srpskom ustanku, jer je 1815. godine bio mesto sastanka srpskog kneza Miloša Obrenovića i turskog velikog vezira Marašli Ali-paše tokom kojeg su vođeni pregovori o miru. Miloš je 1833. godine manastiru poklonio tri zvona zbog zasluga tokom ustaničkih borbi.

Manastirska crkva je građena moravskom stilu, ima izduženu jednobrodnu osnovu sa glavnim kubetom. Zasvedena je poluobličastim svodom. Ostaci prvobitnog živopisa iz XV veka očuvani su samo u oltarskoj apsidi i nasou crkve. Ikonostas je izradio 1864. godine slikar Ilija Dimitrijević. Godine 1851. dograđena je priprata, a tokom XIX veka podignuti su konaci. U manastirskoj porti je sahranjen knez Miloje Teodorović vojvoda iz Prvog srpskog ustanka.

 

Vladimir Lukić

dipl. istoričar