Aleksinac

Opština Aleksinac nalazi se u jugoistočnom delu Srbije. Ravničarski deo leži u dolini reke Južne Morave i u donjem toku reke Moravice, koja grad Aleksinac preseca na dva dela. Ovi prostori su od najranijih vremena održavali kopnene veze između Evrope i Azije. Preko njih su se kretale i velike vojske, jer je tuda prolazio poznati vojni „Carigradski drum“. Aleksinac se prvo formirao u podnožiju brda Gradište, pa se odatle preselio na današnju lokaciju. Ime Aleksinac prvi put je zapisano 1513. godine.


Aleksinac je veliki značaj imao u vreme srpsko - turskih ratova 1804 - 1813. godine i 1876 - 1878. godine. Za vreme Prvog srpskog ustanka, devet kilometara od Aleksinca sagrađeno je utvrđnje Deligrad, gde je srpksa vojska 1806. godine, odnela značajnu pobedu nad turskom vojskom. U ratu sa Turskom 1876 - 1878. godine u Aleksincu je bilo sedište kneza Milana Obrenovića, a čuvena je bitka na Šumatovcu koji su Srbi dobili.

Znamenitosti

Hram Sv. Nikole u samom centru grada, dok je u okolini, u Gornjem Adrovcu crkva sv. Trojica, zadužbina porodice pukovnika Nikolaja Nikolajeviča Rajevskog koji je tu poginuo. Prvobitno je njegovo telo bilo sahranjeno u porti manastira Sv. Roman, da bi kasnije ostaci bili preneti i sahranjeni u porodičnoj grobnici u njegovom rodnom mestu Razumovka. Interesantno je da je pukovnik Rajevski, kao veliki heroj i ljubavnik, poslužio Lavu Tolstoju kao prototip za lik Vronjskog u romanu Ana Karenjina.

U podnožju planine Leskovik nalazi se manastir Sv. Stevan, star više od šest vekova sa veoma lepo uređenim konakom i salom za oko 100 posetilaca. Iznad njega su ostaci srednjovekovnog grada Lipovac.

Bovansko jezero se nalazi između Aleksinca i Soko Banje. Na obalama sa obe strane jezera, smeštenog između nekoliko visokih brda, nikle su velike plaže.

Postoje i rimska utvrđenja (Presidium Pompei i Grapianum) i srednjovekovne tvrđave (Bolvan, Petrus, Lipovac, Gradac, Korman, Kulina).

Ovde je osnovana i prva Učiteljska škola u Srbiji, uspostavljena prva telegrafska linija (od ovog mesta do Beograda), izgrađen Aleksinački podrum kao "preteča srpskog pivarstva". Nalaze se još Gimnazija i Biblioteka, koje su stare više od 140 godina.